Boerenprotest Daussoulx 2024 : bijna 100.000€ schade, vrijspraken gevraagd
Drie landbouwers stonden vrijdag voor de correctionele rechtbank van Namen voor branden tijdens het blokkade van 2024. Het parket vraagt vrijspraak voor twee beklaagden.
Brandstichting op E42 en E411: landbouwers voor rechter in Namen
Drie landbouwers moesten vrijdag 2 oktober verantwoording afleggen voor de correctionele rechtbank van Namen voor hun rol tijdens de boerenprotesten op het knooppunt van Daussoulx, eind januari 2024. Volgens DHnet werd slechts één van de drie vervolgden persoonlijk aanwezig: Gary Vanvinckenroye, voormalig voorzitter van de Fédération des jeunes agriculteurs (FJA).
Antoine M. kon zich volgens zijn advocaat Me Gravy niet vrijmaken van professionele verplichtingen. Julien F. was eveneens afwezig en liet zich niet vertegenwoordigen.
Tractoren, vuren en zwarte rookwolken
De Naamse justitie verwijt de drie mannen hun betrokkenheid bij branden die aanzienlijke schade veroorzaakten op de autosnelwegen E42 en E411, tijdens de blokkades aan het knooppunt van Daussoulx in het weekend van 26 tot 28 januari 2024. Om de sfeer en de context ter plaatse te reconstrueren, werden tijdens de zitting bewakingsbeelden van het Perex-centrum vertoond. Daarop zijn honderden tractoren te zien die de rijstroken blokkeren, met grote vuurhaarden en dichte zwarte rookwolken.
"We waren woedend over het Europese vrijhandelsakkoord met Mercosur, dat de sector bedreigde," verklaarde Vanvinckenroye voor de rechtbank. "Twee jaar later is er geen enkele verbetering — integendeel. We worden onderworpen aan steeds meer beperkingen, normen en administratieve lasten. Alleen al deze week heb ik drie controles gehad."
Muur van strobalen als veiligheidsbarrière
Vanvinckenroye legde uit dat hij op het viaduct van de E42 een muur van strobalen had opgebouwd. "Een collega bracht stro dat van mijn bedrijf afkomstig was, en ik heb die balen op een rij gezet," zei hij. "Na afloop van de acties zou het stro naar mijn boerderij terugkeren."
Zijn advocaat Me Gravy schetste de context: Vanvinckenroye vreesde dat de blokkade zou escaleren zoals enkele dagen eerder in Frankrijk, waar een auto op de RN20 in Pamiers (Ariège) een wegbarricade van betogers had geramd. Een landbouwster en haar twaalfjarige dochter kwamen daarbij om het leven; de echtgenoot raakte zwaar gewond. "Hij wilde de landbouwers beschermen tegen een eventuele wegpiraat," aldus Me Gravy.
Omstreeks twee uur 's nachts werd Vanvinckenroye, die een paar uur rust nam in de cabine van zijn tractor, wakker omdat zijn strobalen-muur in brand stond.
Antoine M. onder druk van medebetogers
Antoine M. was onderweg naar de E42 toen de politie hem omleide. Hij belandde op de E411, op 1,5 kilometer van het knooppunt van Daussoulx, tussen andere betogers. Volgens Me Gravy werd hij er onder druk van medebetogers toe gebracht de laadbak van zijn voertuig te legen, gevuld met landbouwafval en producten die een al brandend vuur aanwakkerden. "Hij was nooit degene die dat vuur heeft aangestoken en had geenszins de intentie om de inhoud van zijn laadbak te storten," pleitte Me Gravy, die een beroep deed op dwang.
Ook Julien F. wordt verweten betrokken te zijn geweest bij de brand op de E42, maar hij was vrijdag noch aanwezig noch vertegenwoordigd.
Bijna 100.000 euro schade aan Waalse autosnelwegen
De schade was aanzienlijk. Me Lecarte, die het Waals Gewest (eigenaar van de autosnelwegen) en de Sofico (beheerder) vertegenwoordigt, vordert bijna 100.000 euro. Op de E42 werden drie rijstroken over een diepte van tien centimeter beschadigd. "We vreesden voor de stabiliteit van de brug," benadrukte Me Lecarte. Het asfalt moest worden verwijderd en vervangen door 100 ton nieuw asfalt; die werken kostten ongeveer 80.000 euro. Op de E411, aan de voet van het viaduct, bedroeg de schade 17.600 euro.
De substituut van de procureur des Konings stelde het recht van de landbouwers om te betogen niet in vraag, maar tekende bezwaar aan tegen de vernieling van publieke infrastructuur. "De financiën van het Waals Gewest zijn al niet uitstekend; als we na elke betoging de wegen opnieuw moeten aanleggen, gaat dat niet," zei ze.
Parket vraagt vrijspraak voor twee beklaagden
Toch formuleerde de magistraat milde requisitoria. Ze erkende de moeilijkheden in de landbouwsector en stelde dat ze geen actieve rol van de beklaagden in de brandstichting met zekerheid kon aantonen.
"Als de heer Vanvinckenroye die muur van strobalen bouwt, is er geen enkel element dat mij doet denken dat hij er zelf vuur aan stak," verklaarde ze. "Ik kan bij hem geen intentie tot aansteken afleiden." Ook over Julien F. bleef ze in het ongewisse: "De beelden laten niet toe zijn rol te zien en te bevestigen dat hij afval stortte om brand te stichten." Voor beiden vroeg ze vrijspraak.
Voor Antoine M. achtte de substituut een rol als mede-dader mogelijk, maar gelet op de omstandigheden, het ontbreken van gerechtelijke antecedenten en zijn "perfecte integratie in de samenleving" verzette ze zich niet tegen een eenvoudige opschorting van de uitspraak.
Me Gravy vroeg op zijn beurt vrijspraak voor zijn cliënten Vanvinckenroye en Antoine M. Voor die laatste pleitte hij subsidiair een opschorting van de uitspraak indien de rechter zou oordelen dat hij aan de feiten heeft deelgenomen.
Bij een vrijspraak zal de rechtbank zich niet uitspreken over de vorderingen van de burgerlijke partijen. Antoine M. wordt daarnaast ook door de Brusselse justitie vervolgd voor feiten in verband met de protesten.
Source: DHnet