Κυψέλη: τρία παιδιά που η Πολιτεία είχε ήδη εντοπίσει και αποτύχει να προστατέψει
Τα τρία ανήλικα θύματα της υπόθεσης στην Κυψέλη είχαν αφαιρεθεί στο παρελθόν με εισαγγελική εντολή, αλλά το σύστημα παιδικής προστασίας τα έχασε. Το In.gr αναλύει τις συστημικές αδυναμίες.
Κυψέλη: πώς το κράτος έχασε από τα χέρια του τρία παιδιά που ήδη είχε «σώσει»
Μαχαιρωμένα και κατεψυγμένα βρέφη δεν αποτελούν σύνηθες θέαμα. Το σκηνικό που αποκαλύφθηκε στην Κυψέλη είναι άκρως ακραίο — και αυτό εξηγεί γιατί κυριαρχεί επί εβδομάδες στη δημοσιότητα. Ωστόσο, όπως επισημαίνει το In.gr, το μοτίβο κάτω από αυτή την τραγωδία δεν είναι πρωτόγνωρο.
Τρεις ενήλικοι χρήστες ουσιών, τρία ανήλικα σε προχωρημένη παραμέληση και κακοποίηση, όλοι μαζί όχι σε κάποιο απόμερο σημείο αλλά στο κέντρο μεγάλης πόλης. Εύλογο το ερώτημα: πώς τα παιδιά αυτά — 15, 12 και 9 ετών — δεν είχαν πέσει ποτέ στην αντίληψη κάποιας αρμόδιας αρχής;
Η απάντηση ήρθε γρήγορα, και δεν ήταν αυτή που κάποιος θα ήθελε να ακούσει.
Εισαγγελική εντολή που δεν ακολουθήθηκε
Σύμφωνα με δηλώσεις του Μιχάλη Γιαννάκου, προέδρου της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Εργαζομένων Δημόσιων Νοσοκομείων (ΠΟΕΔΗΝ), τα παιδιά είχαν αφαιρεθεί στο παρελθόν από τους γονείς τους με εισαγγελική εντολή και είχαν εγκλειστεί σε νοσοκομείο Παίδων. Αυτό είναι μια κοινή πρακτική για τα λεγόμενα «εισαγγελικά παιδιά» — ανήλικα που το κράτος απομακρύνει από ακατάλληλες οικογένειες και παρκάρει επ' αόριστον σε νοσοκομεία, ελλείψει άλλης διεξόδου. Στη συνέχεια, ο πατέρας τους τα παρέλαβε από το νοσοκομείο. Κανείς δεν τον σταμάτησε.
Τα νοσοκομεία Παίδων έχουν ως αποστολή την περίθαλψη ασθενών παιδιών — όχι τη φύλαξη υγιών αλλά παραμελημένων ανηλίκων. Σε πρακτικό επίπεδο, αυτό σημαίνει ότι κάποιος που πείθει ένα παιδί να τον ακολουθήσει — ο πατέρας του, ας πούμε — έχει πολύ μεγάλες πιθανότητες να περάσει την πόρτα χωρίς να τον σταματήσει κανένας. Οι μονάδες αυτές δεν είναι σχεδιασμένες να κρατούν μέσα αυτούς που θέλουν να βγάλουν τα παιδιά έξω.
Το πρόβλημα, ωστόσο, δεν εξαντλείται στη διαδικασία εξόδου από το νοσοκομείο. Το κρίσιμο ερώτημα αφορά τους υπεύθυνους που διαιωνίζουν αυτό που κατ' ευφημισμό ονομάζεται «σύστημα παιδικής προστασίας».
Τι θα έπρεπε να υπάρχει και δεν υπάρχει
Η λύση δεν αποτελεί κανένα θεωρητικό αίνιγμα. Θα έπρεπε να λειτουργεί ο θεσμός της επείγουσας αναδοχής: από τη στιγμή της απομάκρυνσης από μια ακατάλληλη οικογένεια, τα παιδιά θα τοποθετούνταν σε ανάδοχη οικογένεια που βρίσκεται σε ετοιμότητα, έχει εκπαιδευτεί και αμείβεται. Εκεί, πλαισιωμένα σε οικογενειακό περιβάλλον, θα λάμβαναν ψυχοκοινωνική υποστήριξη από επαγγελματίες της οργανωμένης Πρόνοιας. Παράλληλα, η βιολογική οικογένεια — εκτός ακραίων περιπτώσεων — θα έπρεπε κι αυτή να υποστηρίζεται, με στόχο την επανένωση.
Καθένας που ασχολείται επαγγελματικά με την παιδική προστασία παραδέχεται ότι εκτός ακραίων περιπτώσεων κακοποίησης, η επανένωση της οικογένειας πρέπει να παραμένει ο κεντρικός στόχος. Η παραμέληση και η σωματική κακοποίηση συνδέονται πολύ συχνά με φτώχεια, περιθωριοποίηση, χρήση ουσιών ή ψυχικές δυσκολίες — ζητήματα που μια οργανωμένη Πρόνοια μπορεί να βοηθήσει τις οικογένειες να αντιμετωπίσουν.
Η κατάσταση στην Ελλάδα σήμερα
Τίποτε από αυτά δεν λειτουργεί. Ουσιαστική επείγουσα αναδοχή δεν υπάρχει. Οι κοινωνικές υπηρεσίες είναι υποστελεχωμένες και συχνά καλούνται να καλύψουν ειδικότητες για τις οποίες δεν έχουν εκπαιδευτεί. Οι συμβασιούχοι δεν καλύπτονται νομικά για να αναλαμβάνουν εισαγγελικές παραγγελίες. Η Πρόνοια εξακολουθεί να βασίζεται στα ιδρύματα, για τα οποία καταγγελίες εκ νέου κακοποίησης παιδιών είναι συχνές.
Επικρατεί χάος με διάφορα κέντρα ψυχικής υγείας και ιδιώτες πραγματογνώμονες που καλούνται να γνωμοδοτήσουν, ελλείψει αξιόπιστων δημόσιων υπηρεσιών. Τα μεγαλύτερα παιδιά κλείνονται σε μονάδες ψυχιατρικής νοσηλείας χωρίς να νοσούν — όπως διαπιστώνει ο Συνήγορος του Πολίτη — επειδή δεν υπάρχει κάπου αλλού να πάνε. Ενιαίο πρωτόκολλο δεν υπάρχει.
Και στη μέση μια εισαγγελία ανηλίκων που διευθύνει αυτή την ορχήστρα, αναδιανέμοντας επαναλαμβανόμενα τη δευτερογενή κακοποίηση από το κράτος στα παιδιά που υποτίθεται ότι προστατεύει.
Καταγγελίες από το 2020
Ακόμη και μέσα σε αυτό το χάος, ορισμένα ερωτήματα παραμένουν αναπάντητα: γίνεται μια εισαγγελία που αφαίρεσε παιδιά από ακατάλληλη οικογένεια να τα εγκαταλείψει σε νοσοκομείο και να χάσει κάθε ίχνος τους; Γίνεται τα ίδια παιδιά να επανεμφανιστούν μόνο επειδή ένας ιδιοκτήτης έψαχνε να εισπράξει το ενοίκιό του;
Ο πρόεδρος του «Χαμόγελου του Παιδιού», Κώστας Γιαννόπουλος, ανέφερε ότι καταγγελίες για σεξουαλική κακοποίηση, οικονομική εκμετάλλευση της κόρης και υπόθεση μαστροπείας είχαν υποβληθεί ήδη από το 2024 και ενδεχομένως από το 2020.
Τα παιδιά αυτά δεν ήταν αόρατα. Το σύστημα τα είδε, τα παρέλαβε και στη συνέχεια τα έχασε.
Source: In.gr