Ανώτατο Δικαστήριο επιδικάζει €100.000 σε οικογένεια αγνοουμένων από το 1974
Το Ανώτατο Δικαστήριο δικαίωσε την οικογένεια Χατζηγεωργίου και επιδίκασε €100.000, διαπιστώνοντας «ουσιώδη αδράνεια» της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Ομόφωνη καταδίκη της Κυπριακής Δημοκρατίας για αδράνεια στη διερεύνηση απαγωγής του 1974
Το Ανώτατο Δικαστήριο εξέδωσε ομόφωνη απόφαση υπέρ της οικογένειας των αγνοουμένων Λοΐζου και Γιώργου Χατζηγεωργίου, επιδικάζοντας συνολικές αποζημιώσεις €100.000 εναντίον της Κυπριακής Δημοκρατίας. Σύμφωνα με το Philenews, το Δικαστήριο παραμέρισε την πρωτόδικη απόφαση που είχε απορρίψει την αγωγή και αναγνώρισε ρητά «ουσιώδη αδράνεια» των αρμόδιων αρχών.
Οι δύο άνδρες απήχθησαν από το χωριό Στρογγυλός στις 15 Αυγούστου 1974 από Τουρκοκύπριους συγχωριανούς τους και πολίτες της Κυπριακής Δημοκρατίας. Από τότε αγνοούνται.
Παραβίαση Άρθρων 2 και 3 της ΕΣΔΑ
Το Ανώτατο Δικαστήριο διαπίστωσε παραβίαση τόσο του Άρθρου 2 όσο και του Άρθρου 3 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Η υποχρέωση αποτελεσματικής διερεύνησης, τόνισε το Δικαστήριο, γεννάται από τη στιγμή που ένα πρόσωπο εξαφανίζεται υπό συνθήκες επικίνδυνες για τη ζωή του — και δεν εξαρτάται από την ανεύρεση ή ταυτοποίηση της σορού του.
Με αυτή την κρίση, το Ανώτατο ανέτρεψε κεντρικό επιχείρημα του πρωτόδικου δικαστηρίου, το οποίο είχε κρίνει ότι η υποχρέωση του Κράτους δεν είχε ακόμη ενεργοποιηθεί λόγω μη ανεύρεσης των λειψάνων.
Άοπλοι πολίτες, όχι στρατιωτικό περιστατικό
Το Δικαστήριο υπογράμμισε ότι η υπόθεση δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί ως τυπική εξαφάνιση στο πλαίσιο των εχθροπραξιών του 1974. Οι δύο αγνοούμενοι ήταν άοπλοι πολίτες που απήχθησαν από ένοπλους πολίτες, όχι στο πλαίσιο στρατιωτικής επιχείρησης. Αυτό δημιουργούσε υποχρέωση για στοχευμένη διερεύνηση, συμπεριλαμβανομένης της εξέτασης ενδεχόμενων ποινικών ευθυνών.
Το Ανώτατο διαπίστωσε επίσης ότι συγκεκριμένα πρόσωπα που φέρονται να εμπλέκονται στην απαγωγή είχαν εμφανιστεί στις ελεύθερες περιοχές χωρίς να ληφθούν ουσιαστικά ανακριτικά μέτρα. Ούτε πολιτικοί λόγοι, ούτε δημόσιο συμφέρον, ούτε οι πρακτικές δυσχέρειες που απορρέουν από τη συνεχιζόμενη κατοχή μπορούν να εξαλείψουν αυτή την υποχρέωση, έκρινε το Δικαστήριο.
Ως προς το Άρθρο 3, το Δικαστήριο αναγνώρισε την πολυετή αγωνία και ψυχική οδύνη της οικογένειας, κρίνοντας ότι η αποτυχία των αρχών να δώσουν ουσιαστικές απαντήσεις συνιστά παραβίαση των δικαιωμάτων τους.
Κατανομή αποζημιώσεων
Οι επιδικασθείσες αποζημιώσεις ύψους €100.000 κατανέμονται ως εξής: €25.000 στη σύζυγο του Λοΐζου και μητέρα του Γιώργου Χατζηγεωργίου, και €15.000 σε καθέναν από τους υπόλοιπους πέντε εφεσείοντες.
Το Δικαστήριο τόνισε επίσης ότι το έργο της Διερευνητικής Επιτροπής Αγνοουμένων (ΔΕΑ), όσο σημαντικό κι αν είναι από ανθρωπιστικής πλευράς, δεν υποκαθιστά την υποχρέωση του ίδιου του Κράτους να διεξαγάγει ανεξάρτητη και αποτελεσματική έρευνα ικανή να οδηγήσει στην απόδοση ευθυνών.
Δικηγόρος: «Πρώτη απόφαση τέτοιου είδους σε επίπεδο Ανωτάτου»
Ο δικηγόρος της οικογένειας, Αντώνης Γεωργίου, χαρακτήρισε την απόφαση πρώτη στο είδος της σε επίπεδο Ανωτάτου Δικαστηρίου στην Κύπρο. Σύμφωνα με τον ίδιο, η απόφαση ξεκαθαρίζει ότι όταν άμαχοι πολίτες εξαφανίζονται υπό συνθήκες επικίνδυνες για τη ζωή τους, η Δημοκρατία φέρει υποχρέωση ουσιαστικής διερεύνησης, ακόμη κι αν τα λείψανά τους δεν έχουν εντοπιστεί.
Ο Γεωργίου επεσήμανε ότι η απόφαση έχει και ευρύτερη σημασία για το Κυπριακό, καθώς είναι εύλογο να υπάρχουν και άλλες υποθέσεις αγνοουμένων με συγκεκριμένη μαρτυρία για πρόσωπα που φέρονται να έχουν διαπράξει ποινικά αδικήματα. «Η πολιτική διάσταση του Κυπριακού δεν μπορεί από μόνη της να παραμερίζει την υποχρέωση αποτελεσματικής διερεύνησης», ανέφερε.
Ο ίδιος έθεσε και ένα ευρύτερο ερώτημα: πώς θα αντιμετωπιστούν τέτοιες εκκρεμείς υποθέσεις στο πλαίσιο οποιασδήποτε μελλοντικής λύσης του Κυπριακού, ιδίως εκεί όπου υπάρχει μαρτυρία για συγκεκριμένα ποινικά αδικήματα και συγκεκριμένα πρόσωπα.
«Το σημαντικότερο, πάντως, για τη συγκεκριμένη οικογένεια είναι ότι, μετά από δεκαετίες, υπάρχει πλέον σαφής δικαστική διαπίστωση ότι οι αρμόδιες αρχές δεν εκπλήρωσαν την υποχρέωσή τους για αποτελεσματική διερεύνηση της τύχης των δύο αγνοουμένων», κατέληξε ο Γεωργίου.
Ο δικηγόρος Αντώνης Γεωργίου είναι συνέταιρος στο δικηγορικό γραφείο Φοίβος, Χρίστος Κληρίδης και Συνεργάτες ΔΕΠΕ.
Source: Philenews